|
|
|
 |
|
POLSKI
DWUTYGODNIK UKAZUJĄCY SIĘ W SZWECJI |
|
|
|
|
|
NGP nr 10/2012 (13.05.2012)
|
| Poloniki
wręczone
Działacze społeczni i
grupa, znanych jeszcze z Polski, muzyków i artystów – to
laureaci tegorocznych POLONIKÓW 2012 przyznawanych przez
sztokholmski dwutygodnik Nowa Gazeta Polska. W
reprezentacyjnych salach byłej siedziby Instytutu Polskiego
w Sztokholmie odbyła się 29 kwietnia uroczystość wręczenia
Nagród Polonii Szwedzkiej. |
 |
|
 |
Tajemnice
biblioteki katedralnej w Strängnäs
W katedrze w Strängnäs
zaprezentowano wyniki badań jakie prowadzili polscy i
szwedzcy naukowcy nad znajdującymi się w przykatedralnej
bibliotece polonikami. Efektem tych prac jest publikacja
„Polonika w Bibliotece Katedralnej w Strängnäs”
przygotowana przez prof. Marię Judę z Uniwersytetu Marii
Curie Skłodowskiej w Lublinie i prof. Ewę Teodorowicz
Hellman z Uniwersytetu Sztokholmskiego przy współudziale
Ragnhild Lundberg z biblioteki katedralnej. Łącznie zbiór
poloników w Strängnäs obejmuje 139 pozycji, jest to
jednak kolekcja wczesna, która zawiera teksty rzadkie, wręcz
unikatowe, stąd dla polskiego dziedzictwa kulturowego, ważne
i cenne. NGP rozmawia z prof. Ewą Teodorowicz-Hellman
|
|
|
NGP nr 9/2012 (29.04.2012)
|
| Ofiara
spisku, czy podwójna amatorszczyzna?
To była jedna z
najdziwniejszych afer szpiegowskich we współczesnej
historii. Być może dlatego, że istotną rolę odegrał w
niej późny PRL, czyli kraj – najdelikatniej mówiąc –
bardzo dziwny.
Bohater tego skandalu, Bertil
Ströberg, zmarł na początku kwietnia br. w wieku 80 lat.
Kilka miesięcy wcześniej ukazała się w Sztokholmie książka
mu poświęcona, która miała rzucić nowe światło na
jego losy, są więc dwa ważne powody, by wrócić do
zagadkowych wydarzeń z kwietnia i maja 1983 r. |
 |
|
|
Drobniaki
na dzieciaki
Wszystko polega na tym, by
zrobić sobie małą puszkę na drobne pieniądze i wrzucać
tam co jakiś czas drobne. Bo chociaż jedna korona szwedzka
to niewiele, ale gdy do akcji włączy się kilka rodzin, to
nagle okazuje się, że tych koron robi się wiele. |
|
|
NGP nr 8/2012 (15.04.2012)
|
|
Nagrody Polonii Szwedzkiej po raz
dwunasty: Polak Roku 2012: Mieczysław Nycz; Nagroda
Artystyczna: Zespół Bagatela, Nagroda Specjalna:: Elżbieta
Gieysztor.
Komunikat
prasowy
|
|
|
 |
Polak
Roku w Szwecji Mieczysław Nycz
Po trzydziestu latach
aktywnej pracy społecznej Mieczysław Nycz, współzałożyciel
i przewodniczący Komitetu Solidarności z Polską w Södertälje,
zakończył działalność organizacji. Z prozaicznej
przyczyny: nie ma następców, nie znalazł się wśród młodej
Polonii nikt, kto z takim samym poświęceniem mógłby
kontynuować działalność. I być może właśnie ten
fakt, że trzeba przerwać działalność czegoś, co tak
dobrze funkcjonowało przez 30 lat, najbardziej przemawia za
tym, by panu Mieczysławowi przyznać tytuł Polaka Roku
2012 – bo przykłady takich postaw i zaangażowania zawsze
są warte naszej uwagi. |
|
| Handel bije
rekordy
W zeszłym roku Polska i
Szwecja należały do najbardziej stabilnych i stale
rozwijających się gospodarek w Unii Europejskiej – mówi
radca Piotr Urbankowski, kierownik Wydziału Promocji
Handlu i Inwestycji przy Ambasadzie RP w Sztokholmie.
|
 |
|
|
NGP nr 7/2012 (01.04.2012)
|
 |
Czerwono-Czarni,
Bizony i... skrzypce
To, że jestem muzykiem,
nie uregulowało mojego życia a przeciwnie – rozregulowało.
A z drugiej strony trudno mi powiedzieć, czy gdybym nie był
muzykiem, bo to są tylko jakieś puste rozmyślania, czy też
nie miałbym takiego rozregulowanego życia. Jubileusz
Zbigniewa Bizonia. |
|
| Czas
na Nobla?
Różewicz nie otrzymał
Nagrody Nobla ani w roku 1980, ani w latach następnych. Ale
nie jest też tajemnicą, że ma swoich zwolenników również
w Szwecji. I nawet w zeszłym roku przez niektórych
dziennikarzy i krytyków literackich wymieniany był wśród
poetów, którzy nagrodę powinni otrzymać. |
|
|
|
NGP nr 6/2012 (18.03.2012)
|
 |
Znalazłem
Muzę
U Rawińskiego, kolor jest
intensywny, wybuchowy i nadrzędny – zmusza nas do
zastanowienia, czy świat ma swoje barwy, gdy jest szaro i
smutno? NGP rozmawia z Bogusławem Rawińskim. |
|
| Jechać,
szukać, doświadczać, tworzyć!
Jako szesnastolatka już
pracowałam w Londynie i w tym czasie pozbyłam się
polskich kompleksów, zobaczyłam jak ta obcość wygląda i
jak się ją przyswaja. Z
Marią Juchnowską rozmawia Tadeusz Urbański.
|
 |
|
|
NGP nr 5/2012 (04.03.2012)
|
 |
Kim
Pan był, Panie Wallenberg?
Teza o pracy Raula
Wallenberga dla wywiadu amerykańskiego, czy choćby tylko w
ogóle na zlecenie USA była przez wiele lat przez Szwedów
stanowczo odrzucana. Nie było zręcznie mówić, iż ten
bezsprzeczny bohater działał być może nie tylko z
pobudek idealistycznych, jak chce tego legenda związana z
jego nazwiskiem, ale też jako profesjonalny agent. Artykuł
Piotr Cegielskiego |
|
| Dwa
spotkania
Spotkanie zorganizowało prężne
Stowarzyszenie Polek. Ale i z tego Stowarzyszenia zabrakło
parę ważnych osób. Trudno – nie chcieli to nie
przyszli. A w lokalu, w którym raz na miesiąc serwuje nam
się filmiki dodawane do Naszego Dziennika i Gazety
Polskiej, powiało świeżym powietrzem. Bezpośredni,
żyjący nad Wisłą, świadek przemian nie wzywał nas do
przebudzenia, jak autorzy wspomnianych filmów, lecz raczej
uspokajał. Relacja ze spotkań z Tomaszem Jastrunem w
Sztokholmie.
|
 |
|
|
NGP nr 4/2012 (19.02.2012)
|
 |
Jak
załatwiłem Szymborskiej nagrodę Nobla
Odeszła Wisława Szymborska.
Posypały się wspomnienia, epitafia, nekrologi. Jak to w
Polsce AD 2012 padają słowa piękne oraz podłe
(„moralny karzełek”, „nie będę płakał po
Szymborskiej”). Artykuł Piotra Cegielskiego.
|
|
| Wywrócić
świat do góry nogami
Może to zabrzmi absurdalnie,
ale boję się sytuacji, w której te nasze „polskie
problemy” przeniosą się do Szwecji razem z nami, bo to
może właśnie nie kwestia miejsca, a ludzi? Może za
szybko zaczęliśmy się bawić w dorosłość, nie daliśmy
dostatecznie upłynąć naszym emocjom, może za bardzo
zdusiliśmy się nawzajem, przygnietliśmy sobie skrzydła i
teraz, zamiast wzbić się ponad podziałami, tkwimy w tym
bagnie… Artykuł Sandry Piotrowskiej
|
 |
|
|
NGP nr 3/2012 (05.02.2012)
|
 |
Unia
bezdomnych
Coraz więcej Szwedów nie ma
własnego mieszkania, ale jednocześnie coraz mniej
zmuszonych jest do mieszkania na ulicach. Tak wynika z
najnowszych statystyk przygotowanych przez urzędy socjalne.
Do bezdomnych zalicza się w całej Szwecji około 34.000 osób,
w tej grupie nieznacznie – do około 200 – wzrosła
liczba osób pochodzących z krajów Unii Europejskiej. Są
wśród nich także Polacy. |
|
| 30
lat temu...
Polską opozycją
demokratyczną, jak i w ogóle stosunkami politycznymi w PRL
interesowała się znikoma ilość mieszkańców Królestwa
Szwecji. Ale po 13 grudnia 1981 grupa dostała wiatru w żagle,
na fali sympatii dla Polaków zjednoczonych w ruchu Solidarności.
Szwedzi uznali, że sprawa polska jest ich sprawą. Artykuł
Ludomira Garczyńskiego-Gąssowskiego.
|
 |
|
|
NGP nr 2/2012 (22.01.2012)
|
 |
Rozprawa
ze stereotypami
Szwedzkie twarze są dorodne,
lecz niestety często bez wyrazu. Fizjonowie szwedzkie wyrażają
biologiczny spokój, dyskretną czujność i dystans wobec
otoczenia. (Jacek
Kubitsky: Alfabet szwedzki).
Stereotyp to „obraz w głowie”
jakiegoś zjawiska, obraz jednostronny, uproszczony i
schematyczny, a zarazem uproszczona i schematyczna opinia o
tym zjawisku.
|
|
| Pokochać
wirtualnie
Zasady, jakimi się rządzą
serwisy randkowe i seks-randki są proste: jeśli teraz się
nie uda, to powiedzie się następnym razem. Liczba użytkowników
sieci jest tak wielka, że prędzej czy później każdy
znajdzie coś dla siebie. Tej nadziei nie należy nigdy
tracić.
|
 |
|
|
NGP nr 1/2012 (08.01.2012)
|
 |
Reparacje
wojenne... wciąż aktualne?
Szwedzkie zniszczenia
spowodowały, że Polska przez około 100 lat nie była w
stanie przywrócić gospodarki, kultury i budownictwa do
stanu sprzed inwazji. |
|
| Byle
do wiosny
Gdy czujesz wiatr w skrzydłach,
czy to pora by myśleć o powrocie do męża, domu? Zachłysnęłam
się tym życiem. Nie chciałam wracać. Czułam, że tutaj,
jestem sama dla siebie, że nic nie muszę, jestem wolna,
nie-zależna... Powrót do Polski oznaczał powrót do
szarej rzeczywistości... w poczuciu winy i strachu. Historie
prawdziwe - Sandra Piotrowska
|
|
|
|
NGP nr 22/2011 (25.12.2011)
|
 |
Kryzys
zaufania?
Co trzecia osoba
zarejestrowana w Pośrednictwie Pracy pochodzi spoza
Szwecji. W ciągu ostatnich lat liczba bezrobotnych imigrant
w Szwecji wzrosła z 22 do 35%. Aż 60% spośród
wszystkich, którzy otrzymują „pomoc socjalną”, to
osoby urodzone poza Szwecją. Co dziesiąty Polak w Szwecji
nie ma pracy a w grupie tej są zazwyczaj osoby, które
mieszkają w Szwecji dłużej niż 10 lat.
|
|
| Ostatni
transport
20-stego grudnia 2011 roku
Komitet Solidarności z Polska w Södertälje obchodził
30-lecie swojego powstania. W ciągu tych lat, działaliśmy
angażując się w wydarzenia polityczne, kulturalne i
humanitarne. 24-tego października opuścił Södertälje
ostatni transport z pomocą do Kraju i tym samym zakończyliśmy
działalność, która dała nam wiele emocji, energii,
satysfakcji i świadomie celowe zajęcie.
|
 |
|
|
NGP nr 21/2011 (11.12.2011)
|
 |
Mówić
Tranströmerem
To człowiek bardzo ciepły,
bezpretensjonalny, bardzo miły. On zdaje sobie sprawę, że
jest znany i lubiany niemal na całym świecie, natomiast
dalej pozostaje sobą. NGP rozmawia z Magdaleną Słyk,
literaturoznawcą z Uniwersytetu Uppsalskiego |
|
| Jak
walczyłem ze stanem wojennym...
Znalazłem przepis na
zrobienie farby w książce poświęconej poligrafii Armii
Krajowej i według tego przepisu wyprodukowałem ją wspólnie
z Janem Kramarskim, który otrzymał zadanie zorganizowania
drukarni. Wspomnienie Zbigniewa Muchowicza,
lidera podziemnej Solidarności w Częstochowie, który od
1986 roku mieszka w Szwecji.
|
 |
|
|
NGP nr 20/2011 (27.11.2011)
|
 |
Szwedzki
model umierania?
Najpierw Attendo Care, teraz
Carema Care. Alarmujące wyniki kontroli w szwedzkich domach
opieki dla starszych ludzi budzą dyskusję na temat
efektywności „szwedzkiego modelu państwa opiekuńczego”.
W życiu 86-letniej Marii, z domu opieki w sztokholmskiej
dzielnicy Sköndal, taka dyskusja nic nie zmieni. Ma tylko
dwa – niemal sprzeczne ze sobą - życzenia: jak
najszybciej umrzeć i móc oglądać w pokoju Telewizję
Polonia... |
|
| "Nielegalni"
w Szwecji
W jednym z nielicznych wywiadów jakie udzielił, autor powieści mówi, że spędził w Szwecji kawał życia. W szczegóły jednak nie wchodzi – „Severski” chce, czy wręcz musi, pozostać anonimowy. |
|
|
|
NGP nr 19/2011 (13.11.2011)
|
 |
Jego
Wysokość Sprzątacz
Zarabianie pieniędzy szczotką,
wyciskanie ich z wiader mętnej wody, ściąganie gumą z
brudnych okien, nie czyni mnie przecież, zasługującym na
pogardę, przestępcą. Dlaczego więc, myjąc podłogę,
czuje się posiadaczem równie nieczystego sumienia?
Doprawdy, pcham wózek załadowany śmieciami, a zmagam się
z Wielkim Wozem. |
|
| Andrzeja
Franaszka opus magnum
Andrzej Franaszek, były szef
działu kultury krakowskiego „Tygodnika Powszechnego”
zamierzył się na rzecz niemożliwą. Zapragnął oto opisać
życie i twórczość takiego giganta poezji, literatury,
teologii oraz myśli współczesnej, jakim był Czesław Miłosz1.
Porwał się na biografię twórcy, którego korzenie sięgały
XIX-wiecznej Litwy, który przeżył aktywnie wielki i
tragiczny wiek XX. a następnie z równie dużym powodzeniem
poruszał się po XXI-wiecznej Europie i Ameryce. Recenzja
Piotra Cegielskiego |
 |
|
|
|
|
NGP nr 18/2011 (30.10.2011)
|
 |
Jak
tutaj żyć?
Gdy się minie Ljusdal to w
zasadzie aż do Ange ciągną się tylko lasy otaczające
niezliczoną ilość jezior. Piękne krajobrazy podkreślają
swoją urodę barwami późno-letnimi i wczesno-jesiennymi.
. Norrlandia to jeden z najpiękniejszych zakąt-ków
Szwecji. Choć słowo „zakątek” wydaje się jak
najbardziej fałszywe: cała Norrlandia stanowi niemal 59%
procent całej powierzchni Szwecji. |
|
| Lex
Ganna
Było jak w szmirowatym
amerykańskim filmie (większość amerykańskich filmów
jest szmirowata), gdy dzwoni telefon z Sądu Najwyższego i
dosłownie w ostatnich sekundach ratuje od krzesła
elektrycznego mężczyznę w średnim wieku (najczęściej
czarnego), który mając siedemnaście lat być może
zgwałcił i zabił sąsiadkę. Artykuł Andrzeja
Szmilichowskiego
|
 |
|
|
NGP nr 17/2011 (16.10.2011)
|
 |
The
Mobility of Knowledge
Warto pokazać Polakom, że
można, że należy walczyć by coś osiągnąć, że trzeba
spełniać swoje marzenia. NGP rozmawia z Katarzyną Śliwą
|
|
| Ze
złem po sąsiedzku
Stosunek Szwecji do
hitlerowskich Niemiec, do nazizmu, do „ostatecznego rozwiązania”
kwestii żydowskiej, analiza kosztów jakie trzeba było
ponieść za formalną choćby neutralność państwa w II
wojnie światowej – te wszystkie sprawy należały w
szwedzkiej historiografii do problemów jeśli nie objętych
totalnym tabu, to opatrzonych gryfem: „lepiej nie drążyć”.
Artykuł Piotra Cegielskiego. |
 |
|
|
NGP nr 16/2011 (02.10.2011)
|
 |
Ze
Sztokholmu na Wiejską?
W Polsce trwa dyskusja
przedwyborcza, odbywają się różne spotkania,
konferencje, ale sprawy Polaków mieszkających za granicą
nie są poruszane. Polakami za granicą nikt się nie
interesuje, a przecież to niemal 2 miliony ludzi, którzy są
Polakami – nie Polonią, ale obywatelami chwilowo mieszkającymi
poza Krajem. NGP rozmawia z Marią Olsson, kandydatką
PSL w wyborach do Sejmu |
|
| Muzeum
emigracji?
Kilka miesięcy temu, leżały
jeszcze śniegi, nasz ulubiony sztokholmski Pan Konsul przysłał
mi pismo. A właściwie dwa pisma. Swój serdeczny list oraz
załączony do niego tekst, napisany przez Prezydenta Gdyni
Wojciecha Szczurka. Pan Prezydent w uprzejmych, acz
stanowczych, słowach informował i apelował. Informował o
powołaniu nowego muzeum i zaapelował do Polaków zagranicą
– czyli jak rozumiem także do mnie – o pomoc w jego
budowie i rozwoju.
|
 |
|
|
NGP nr 15/2011 (18.09.2011)
|
 |
Polskie
kłótnie też emigrują
Nic tak nie dzieli ludzi, jak
polityka. Również na emigracji. A tutaj te podziały potęgują
powody samej emigracji, status emigranta, dostęp do
polskich mediów, bądź głębokie poczucie patriotyzmu. I
z reguły jest tak, że podziały są tak głębokie, że
nie ma szans na dialog. |
|
| Szwedka
z polskim sercem
Jest w Sztokholmie cmentarz,
w dzielnicy Solna, a na nim wydzielona część katolicka.
Jest w tej części zwykła tablica nagrobna, a na niej
napis: Elna Gistedt-Kiltynowicz. Mało kto wie, że spoczywa
tu primadonna Operetki Warszawskiej z lat międzywojennych,
rodowita Szwedka, która zjawiła się w Polsce na
dwutygodniowe tournee na początku lat dwudziestych, a
pozostała w niej... 22 lata. Przeżyła zatem okres
niepodległości, a potem tragiczne czasy wojenne.
Wspomnienie Adama Gromadzkiego |
 |
|
|
NGP nr 14/2011 (04.09.2011)
|
 |
70
lat Michała Moszkowicza
Moszkowicz pisze dobre książki
w złym miejscu. Dobre z całą pewnością. Sięga piórem
w głąb, a pomimo tego rękę ma lekką, pisze z oddechem,
ciekawie, w dobrym tempie, i nagle kończy choć powinien ciągnąć
dalej, bo nie zaspokoił ciekawości! |
|
| Bić
się z myślami
Na ogół cios jest zadany na
długo po pierwszych symptomach przemocy. Na ogół zaczyna
się od przemocy psychicznej, obelg, poniżania, braku
szacunku, agresji słownej. Prawdą jest też, że jak
padnie pierwszy cios, to na ogół padną następne i będą
padały coraz częściej, bo przesuwają się granice
tolerancji.
|
 |
|
|
NGP nr 13/2011 (21.08.2011)
|
 |
Nieznane
zdjęcia z Katynia?
W archiwum przechowywanym w
bibliotece na uniwersytecie w Lund znajdują się być może
zupełnie nieznane i niepublikowane nigdy zdjęcia z Katynia.
Koperta z fotografiami zrobionymi w 1943 roku przez
szwedzkich dziennikarzy znajduje się w zbiorach archiwum
Polskiego Instytutu Źródłowego, który działał w Lund
zaraz po wojnie. Instytut zajmował się między innymi
zbieraniem relacji od Polaków uratowanych z obozów
koncentracyjnych w końcu wojny przez Szwedzki Czerwony Krzyż.
Na fotografie natrafiła przypadkowo nasza redakcja. |
|
| Szwedzka
żona
Życzliwa ludziom, cicha
skromna, tolerancyjna, doskonała towarzyszka życia przeżyła
swojego męża o jedenaście lat. W Sztokholmie zmarła Barbro
Lisińska. Wspomnienie Ludomira Garczyńskiego-Gąssowskiego |
 |
|
| NGP nr 12/2011
(07.08.2011)
|
 |
Menele
atakują i... się skarżą
W okresie ogórkowym
mamy własną sztokholmską aferę, której głównym
motywem jest brak zdrowego rozsądku. Ambasador RP
w Szwecji wysyła list do właścicieli portalu PoloniaInfo,
który odebrany został jako ingerencja w wolność słowa.
A chodzi o chamskie i pełne rasizmu wpisy na Forum PI.
Sprawa budzi wiele kontrowersji, a właściciele portalu
stali się ofiarami własnych zaniechań i braku
zdecydowania. |
|
| Nasza
sytuacja była diametralnie inna
Często wydaje
się nam, że Polacy przyjeżdżający do Szwecji trafiają
głównie do Sztokholmu. Nic bardziej mylnego. Wiele tysięcy
znajduje pracę w małych miejscowościach, głównie na
południu Szwecji. Z pytaniem jak sobie dają Polacy
przyjeżdżający do mniejszych miejscowości, zwróciliśmy
się do prezesa Związku Polaków w Helsingborgu, Marka
Małachowskiego.
|
 |
|
| NGP nr 11/2011
(29.05.2011)
|
 |
Teraz Polska
Oficjalnie jest dobrze,
chociaż powinno być lepiej. Ale rzeczywistość skrzeczy i
zwykła sonda na ulicy dowodzi, że przeciętny Szwed o
Polsce może słyszał, ale pewnie zbyt wiele nie wie. Mamy
już świetne hotele, restauracje, dobre jedzenie i
stwarzamy dobry klimat dla turystów – chwalą nas za gościnność
– ale nadal są rzeczy, które odstraszają — mówi
dyrektor sztokholmskiego ośrodka POT, Małgorzata Hudyma. |
|
| Książka ciepła
jak jurackie plaże
Nie było to kurort z rozwiniętą
bazą gastronomiczną czy handlową. Kilkaset metrów za
miastem zaczynały się zasieki z drutu kolczastego
odgradzające tereny wojskowe, mała rachityczna stacja
kolejowa, dwa kioski RUCH-u.... A jednak JEŹDZIŁO się
tam. Lato spędzone w Juracie należało do dobrego tonu. Każdy
kto bywał w „starych” czasach w Juracie, bez problemu
odnajdzie własne wspomnienia podczas lektury książki
Teresy Urban „Moja Jurata”.
|
 |
|
| NGP nr 10/2011
(15.05.2011)
|
 |
Poloniki
rozdane
Tłum gości wypełnił salę
Wydziału Konsularnego RP w Sztokholmie podczas uroczystości
wręczenia tegorocznych Nagród Polonii Szwedzkiej. Nagrody
odbierali: Jan Potrykus (komendant NHHP „Kaszuby”
– Nagroda Polaka Roku 2011), Andrzej Szmilichowski
(pisarz, publicysta – Nagroda Artystyczna) i Rita
Tornborg (pisarka – Nagroda Specjalna). |
|
| Rejestr
zniewolenia
Cyfry robią wrażenie. Dawny
PRL odgradzał od świata płot z drutu kolczastego długości
ponad 2000 kilometrów, 1300 wieżyczek strażniczych, pasy
zaoranej ziemi, do której dostępu „broniło” 30 tysięcy
żołnierzy Wojsk Ochrony Pogranicza. Możliwość
swobodnego poruszania się po świecie była jedną z
najbardziej upragnionych swobód obywatelskich w minionych
czasach
|
 |
|
| NGP nr 9/2011
(01.05.2011)
|
 |
Papież,
który zmienił nasze życie
Polski Papież – człowiek,
który zmienił bieg historii świata. A w wielu przypadkach
zmienił nasze, osobiste życie. Bo dzięki Niemu zmieniła
się Polska, a to – po festiwalu Solidarności 1980 roku,
tragicznemu stłumieniu naszych nadziei w grudniu 1981 i
wreszcie wolnych wyborach w 1989 roku – zaważyło na
naszych dalszych osobistych losach. Beatyfikacja Jana Pawła
II to wydarzenie ważne dla każdego z nas.
|
|
| Polacy
uciekają z Rosengård
Jak to się dzieje, że
Szwecja, która była do tej pory opisywana jako kraj
otwarty i przyjazny imigrantom, często przedstawiana jest
jako kraj antysemityzmu i wrogości rasowej? Wszyscy oskarżają
się wzajemnie, a winnych znajduje się po każdej stronie.
Winne są więc po kolei środowiska ultraprawicowe,
lewackie, muzułmanie, imiranci... Mimo dramatycznych nagłówków
gazet, prawdziwy obraz jest jednak mniej dramatyczny, co nie
oznacza, że wzrost napięcia i agresja na ulicach niektórych
miast szwedzkich nie da się zauważyć. I wydaje się, że
sytuacja jest konsekwencją dość chaotycznej polityki
imigracyjnej.
|
 |
|
| NGP nr 8/2011
(17.04.2011)
|
|
Nagrody
Polonii Szwedzkiej po raz jedenasty
Polak Roku w Szwecji: Jan
Potrykus, Nagroda Artystyczna: Andrzej Szmilichowski,
Nagroda Specjalna: Rita Tornborg.
Komunikat
prasowy |
|
| Pacjentki
głosują na dr Szeląga
Podobno kwalifikacji lekarza
nie da się obiektywnie zmierzyć sondami internetowymi, ale
polskiego ginekologa pracującego w Malmö po prostu pokochały
pacjentki. Drugi rok z rzędu dr Adam Szeląg został uznany
za najlepszego lekarza w Szwecji.
|
 |
|
| NGP nr 7/2011
(03.04.2011)
|
| Nadaktywny,
czy po prostu agent?

|
Dlaczego Ryszard Nowak, miimo
iż wątpliwości do jego osoby wyrażała żona Leszka
Moczulskiego, i mimo dość cienkiej historii o jego udanej
ucieczce z PRL-u, nadal szukał kontaktów ze środowiskiem,
ryzykując dekonspirację? Może liczył na to, że w
burzliwym okresie po wprowadzeniu stanu wojennego i w gorączkowej
atmosferze jaka panowała na emigracji, wśród dużej ilości
innych osób związanych z opozycją, a zmuszonych później
do emigracji do Szwecji, nikt nie zwróci na niego szczególnej
uwagi i nie zada kłopotliwych pytań? |
|
|
Scenariusz zdrady
Niektóre
zachowane dokumenty, które są w archiwach w Warszawie, są
dowodem na to, że nadal w Szwecji mieszkają dawni informatorzy służb
specjalnych PRL, chociaż zdecydowana większość z nich –
pewnie z obawy o ujawnienie ich roli w tamtych latach – trzyma
się z dala od aktywnej działalności polonijnej. Cały artykuł,
czytaj tutaj: >>>
|
| Kryształy
za gaz
Kryształy, butelki z
alkoholem i drobne prezenty miały przekonać Jakuba Święcickiego
do pisania pozytywnych opinii na temat budowy gazociągu północnego.
Tak pracowały służby wywiadowcze ambasady rosyjskiej w
Sztokholmie. |
 |
|
| NGP nr 6/2011
(20.03.2011)
|
 |
W 2009 roku
Instytut Pamięci Narodowej opublikował materiały dotyczące
rozpracowywania przez bezpiekę szczecińską środowisk
opozycyjnych w okresie przed Sierpniem 1980 roku. To właśnie
tam, oficjalnie pojawiło się nazwisko Ryszarda Nowaka,
który pod pseudonimami „Krzysztof”, „Anka” i „Grej”
był tajnym współpracownikiem SB.
W 1981 roku Nowak znalazł się
w Szwecji. Był członkiem Kongresu Polaków w Szwecji, w
latach 1982-1984 jednym z redaktorów czasopisma „Słowo”,
a później redaktorem naczelnym „Słowa Sztokholmskiego”.
Ryszard Nowak (urodzony w 1952 roku) wiele lat temu wycofał
się z aktywnego życia Polonii szwedzkiej. Nadal mieszka w
okolicach Sztokholmu.
|
|
| NGP nr 5/2011
(06.03.2011)
|
| 10
lat Bagateli
Jak na malutką – w porównaniu
z innymi emigracjami – sztokholmską Polonię, możemy
sobie pogratulować. Mamy grupę teatralną co się zowie,
londyńczycy mogą się schować za szafę! |
 |
|
|
Podwójne
uczucie
Fikcyjne umowy i lewe
kontrakty na wynajem mieszkania. Polak oszukuje Polaka. Nie
ma dnia by poszkodowani nie zgłaszali się o pomoc. |
|
| NGP nr 4/2011
(20.02.2011)
|
| Awantura w
Klubie Seniora
Interwencje policji, oskarżenia
o używanie siły, wymiana zamków do drzwi, blokowanie dostępu
do kont bankowych, legalne i mniej legalne walne zebrania,
listy protestacyjne, rozgrzane emocje... Tak wygląda
dzisiaj codzienne życie Polskiego Klubu Seniora w
Sztokholmie. |
 |
|
 |
Kobiety wychodzą
z cienia
Sam, będąc mężem żony internowanego, mimo pewnej
wiedzy o jej przeżyciach, nadal nie domyślam się tego
wszystkiego, co było znojem i ciągiem utrapień żon
ludzi, którzy wskutek internowania czy aresztowania, mogli
liczyć na nagłośnienie w niezależnych mediach, gdy
tymczasem one cierpiały w ciszy
– pisze w posłowiu do książki „Biało-czerwone goździki
i WRONa – Wspomnienia żony internowanego”, Zygmunt
Barczyk. NGP rozmawia z
autorką książki, Jolantą Szutkiewicz.
|
|
| NGP nr 3/2011
(06.02.2011)
|
| Andrzej
Nils Uggla 1940-2011
Nasza wiedza o polskiej
emigracji w Szwecji była by uboższa, gdyby nie jego praca
naukowa i entuzjazm. Po długiej chorobie odszedł jeden z
najbardziej zasłużonych Polaków w Szwecji, Polak o
szwedzkim nazwisku i polskiej duszy: Andrzej Nils Uggla. |
 |
|
|
Przedstawienia
czas zacząć
Już po raz drugi Ewa włączyła
się w tworzenie Polskiego Towarzystwa Teatralnego w
Szwecji. Po raz pierwszy
w 1993 (wespół z Markiem Terpi-łowskim i Michałem
Mo-szkowiczem); teraz pono-wnie, gdy po chwilach chwały i sławy
działalność Towarzystwa zamarła. „Teatr był zawsze
moją pasją” – tłumaczy Ewa Nordin.
|
|
| NGP nr 2/2011
(23.01.2011)
|
| Było,
minęło, trzeba iść do przodu
W latach 60. i 70. ubiegłego
wieku była jedną z najpopularniejszych wokalistek. Jej
piosenki znała i śpiewała cała Polska. Wielokrotnie była
nagradzana na festiwalach w Opolu i w Kołobrzegu. NGP
rozmawia z Teresą Tutinas, która od 30 lat mieszka w
Szwecji, w Sztokholmie. |
 |
|
 |
Szmilichowski
kontra Gretkowska
W świątecznym wydaniu
Newsweeka (nr. 52/2010, s.64), Manuela Gretkowska ubiera
Szwecję w szaty raju na ziemi. Obraz piękny, niestety
odległy od rzeczywistości. Gretkowskiej Szwecja poplątała
się chyba z Kuwejtem.
|
|
|
|
| NGP nr 1/2011
(09.01.2011)
|
| Mieszkać pod
mostem
Pod mostem, tuż koło kanału,
stoi łóżko. Na nim leży góra śpiworów. To mieszkanie
Basi i Romka. Na dworze jest plus dwa stopnie. Proces
przechodzenia w stan bezdomności to długa i skomplikowana
droga. Ale w Szwecji nie ma problemu bezdomnych Polaków,
twierdzą służby socjalne... |
 |
|
 |
Alfa startuje
ze Sztokholmu
Przed nami, jak co roku,
wielkie emocje. Jak zwykle też, gdzieś w głębi
duszy, marzy nam się, żeby w końcu wygrać ten rajd. To
trudna sprawa. Wśród ponad 300 startujących nie brakuje
największych gwiazd sportu rajdowego ostatnich dziesięcioleci.
Ale, może, kto wie... Przebieg imprezy można śledzić już
teraz na stronie organizatora www.acm.mc i dalej.. rallye
historique. Artykuł Jerzego Walentowicza
|
|
| NGP nr 23/2010
(19.12.2010)
|
| To nie bajka,
to polityka
Historia Elizy Roszkowskiej-Öberg
to bajka napisana współcześnie. Bo to, co kiedyś wydawało
się tylko marzeniem Polaków w Szwecji, nagle się spełniło.
Chociaż pierwsze polskie nazwisko na listach wyborczych do
parlamentu szwedzkiego pojawiło się na początku lat
80-tych, to dopiero cztery lata temu w ławach parlamentu
zasiadła pierwsza Polka.
|
 |
|
 |
Wielka Nagroda
Dziennikarska dla Michała Winiarskiego
Dzięki historii mojej
rodziny i znajomości Europy Wschodniej, więcej rozumiem niż
przeciętny dziennikarz szwedzki. |
|
| Lekcje tożsamości
Tak ważny ośrodek jak Szkoła
Polska, której „urzędowa” nazwa, to de facto, Szkolny
Punkt Konsultacyjny, powinien być w centrum zainteresowania
nie tylko rodziców, których dzieci uczą się. Za czas
jakiś odejdzie obecne pokolenie uczniów, dorośnie następne
pokolenie dzieci, dojrzeje następne pokolenie rodziców.
Zainteresowanie Szkołą, informacje o Szkole powinny być
szersze. Artykuł Zbigniewa Kalinowskiego
|
 |
|
| NGP nr 22/2010
(05.12.2010)
|
 |
Fachowcy
Prognozy przewidują, że w
2011 roku ponownie nastąpi nasilenie emigracji.
Socjologowie uważają, że nastroje proemigracyjne Polaków
są dzisiaj takie, jak w czasie szczytowej fali. NGP
rozmawia z Tomaszem Woźniakiem, który od pięciu lat
mieszka i pracuje w Szwecji |
|
| Zawsze
pod prąd
Elżunia, z kowieńskiej
linii Gieysztorów, blisko spowinowacona z klanem
Komorowskich, wyniosła z domu patriotyzm i poczucie misji w
sprawowaniu służby obywatelskiej. Tekst Tadeusza Urbańskiego.
|
|
|
| NGP nr 21/2010
(21.11.2010)
|
 |
Model
Sztokholmski
Przyjechał do Szwecji w 1967
roku jako student V roku architektury w Warszawie. Do
Pracowni Urbanistycznej Miasta Sztokholmu trafił w maju
1968 roku. Chciał tam pracować nawet za darmo, byleby
tylko poznać szwedzką szkołę urbanistyczną. Pracuje tam
do dzisiaj. Aleksander Wołodarski jest autorem najbardziej
prestiżowych projektów urbanistycznych w Sztokholmie. |
|
| Gąszcz
nieporozumień
Nie kończą się problemy
polskich pracowników leśnych zatrudnianych w Szwecji. Nikt
dokładnie nie wie, ilu Polaków tam pracuje, ale mówi się
o paru tysiącach. Złe warunki pracy, brak ubezpieczeń,
oszustwa i wykorzystywanie pracowników – to powtarzające
się zarzuty. System zatrudniania jest skomplikowany, a związki
zawodowe są często bezradne. Nawet gdy uda się wskazać
firmy, które nie przestrzegają prawa pracy, to w ich
miejsce pojawiają się nowe. I są to zarówno firmy
szwedzkie jak i polskie.
|
 |
|
| NGP nr 20/2010
(07.11.2010)
|
 |
Historia
Heńka
Gdy wychodził z więzienia
na wolność, trwało jeszcze lato. Słońce mocno grzało,
a zamek Gripsholm otaczała korona zielonych drzew. Nawet
nie wiedział, że ostatnie dwa lata życia spędził niemal
w tym samym miejscu co Katarzyna Jagiellonka, w Mariefred.
Historia Heńka z Żar jest równie dramatyczna jak
Jagiellonki. To historia o burzliwym życiu i o tym, że
radość z odzyskanej wolności, przysłania ponura
codzienność |
|
| Życie
warte skopiowania
Rozpoczynała od Florencji w
Galerii Uffici, gdzie zrobiła pierwsze autoryzowane kopie.
Potem dostała pozwolenie na kopiowanie w Muzeum Narodowym w
Sztokholmie, który stał się niemal jej drugim domem. Krystyna
Lange polska kopistka mieszkająca w Sztokholmie skończyła
właśnie 100 lat.
|
 |
|
| NGP nr 19/2010
(24.10.2010)
|
 |
Żeby Szwecja
była Szwecją
„Chaos” i
„odpowiedzialność” to słowa, które najczęściej można
było znaleźć na czołówkach szwedzkich gazet tuż po
wyborach. Szwedzi nie chcą się pogodzić się z faktem, że
do Parlamentu weszło ugrupowanie o rasistowskim rodowodzie.
Jak wpłynie to na debatę o integracji i imigracji do
Szwecji? |
|
| Jak
im poszło?
Jakby na przekór wyborczym
tendencjom i wejściu do szwedzkiego parlamentu partii
wrogiej imigrantom, w najbliższej kadencji w ławach
poselskich zasiądzie rekordowa ilość parlamentarzystów o
pochodzeniu cudzoziemskim. Łącznie 29 polityków pochodzących
z 16 krajów, w tym dwie Polki: Eliza Roszkowska-Öberg
i Marta Obmińska. Również w wyborach samorządowych
wzrosła ilość kandydatów, którzy mają pochodzenie
cudzoziemskie. Wielu startowało po raz pierwszy - jak Magdalena
Kiszkiel z Göteborga. Kilku Polaków znajdzie się we władzach
komunalnych i wojewódzkich.
|
 |
|
| NGP nr 18/2010
(10.10.2010)
|
 |
Na tej kanapie
spał Premier
W tym roku przypada 100.
rocznica powstania harcerstwa polskiego. Główne uroczystości
jubileuszowe odbyły się w Krakowie w dniach od 16 do 23
sierpnia 2010 roku. W zlocie wzięło udział niemal 10 tysięcy
harcerzy z całej Polski i z zagranicy. Między innymi
reprezentanci Niezależnego Hufca Harcerstwa Polskiego LS
Kaszuby ze Sztokholmu. NGP rozmawia z komendantem Janem
Potrykusem |
|
| Marta
Obmińska
Z zawodu jest prawnikiem. Ma
31 lat. Mieszka w Uppsali. W tegorocznych wyborach startowała
do Parlamentu z Partii Moderatów. Była czwarta na liście
wyborczej, a to dzięki pomyślnym wyborom, zagwarantowało
jej miejsce w Parlamencie. Będzie drugą, obok Elizy
Roszkowskiej Öberg Polką w Riksdagu. NGP
rozmawiało z Martą Obmińską w 2007 roku, zaraz po
poprzednich wyborach, gdy kandydowała do władz komunalnych
w Uppsali. |
 |
|
| Polowanie z
nagonką
Śmieszność czasami nie zna
granic. Oto grupka głęboko oburzonych osób, które
zwróciły się do organizacji żydowskich w Szwecji i
Szwedzkiego Komitetu Przeciw Antysemityzmowi, rozpoczęła
kampanię przeciwko autorowi tomiku wierszy, który ukazał
się w Wydawnictwie Polonica...
|
|
| NGP nr 17/2010
(26.09.2010)
|
 |
Terror
poezji
Nie chcę pamiętać. Ani
dat, ani cyfr. Pewne rzeczy od siebie odsuwam. Lubię muzykę,
lubię wiersze, żyję w innym świecie. NGP
rozmawia z Ireną Vilneus, autorką tomiku “Szukanie
ulgi”
|
|
| Powrót cenzora
Wszyscyśmy go znali z tej
czy innej strony. Kazimierz Gruszka, Marek Trokenheim i inni
działacze ówczesnej Rady Uchodźstwa Polskiego w Szwecji
podchodzili do byłego cenzora z pełnym nabożeństwem. O
Tomaszu Strzyżewskim pisze Ludomir Garczyński -Gąssowski.
|
 |
|
| NGP nr 16/2010
(12.09.2010)
|
 |
Lepiej
być zdrowym i bogatym niż...
Po zapłaceniu
wszystkich rachunków Chesterowi zostanie może 300 koron. Z
tego ma się utrzymać przez cały miesiąc. Lekarze twierdzą,
że nie jest zdolny do pracy, Kasa Chorych twierdzi, że nie
należy mu się zasiłek chorobowy i odsyła do Urzędu Pośrednictwa
Pracy. Przepychanka trwa już rok, a wszystko zaczęło się
od nieszczęśliwego wypadku
w pracy...
|
|
| Polityka
potrzebuje determinacji
— Jeżeli chcemy coś
zmienić, to musimy się angażować. Nic samo się nie
zrobi. Ja wybrałam partię Moderatów, gdyż uważam, że
to partia która stawia sobie za cel, by Szwecja była
krajem nowoczesnym a ludzie mieli pracę. A to jest najważniejsze.
Bo z zasiłków nie można żyć, ludzie powinni być
samodzielni. NGP rozmawia z Danutą Knapp, kandydatką do
władz komunalnych w Nacka.
|
 |
|
| NGP nr 15/2010
(29.08.2010)
|
 |
Próbuję
coś zmieniać
To swego rodzaju uczciwość
każdego z emigrantów: przyjeżdżamy do jakiegoś kraju,
decydujemy się spędzić tam jakiś czas a może nawet całe
życie, wtedy musimy zacząć żyć również problemami
tego kraju. Dla mnie to była naturalna konsekwencja naszego
pobytu tutaj. Profesor
Jan Borowiec jest kandydatem Partii Moderata do władz
wojewódzkich w Uppsali. |
|
| Dlaczego
ja?
Mam inny temperament, trochę
inne widzenie spraw społecznych, inny stosunek do „władzy”...
Piotr Kiszkiel jest
kandydatem Folkpartiet w Göteborgu.
|
 |
|
|
Polak,
"Polak" i Polak
Jestem Polką. Urodziłam
się i niemal całe życie spędziłam na Łotwie. Od dzieciństwa
rozmawiam po rosyjsku na co dzień. Teraz mieszkam w
Szwecji... – tak zwykle brzmi moja odpowiedź na
pytanie „Kim i skąd jesteś?”. Artykuł Krystyny Morżewskiej |
|
| NGP nr 14/2010
(15.08.2010)
|
| Hej,
Jola się budzi
Kim jestem? Poszukiwaczką.
Szukam dla siebie i dla innych nowych dróg. Które zawsze
prowadzą do jakiegoś celu. Jolanta
Borusiewicz o sobie, o swojej karierze, o planach na
przyszłość. |
 |
|
 |
Kolektywna
zdolność do zimnego spojrzenia
W domu moje dzieci zaczęły
angażować się politycznie. “Buntowały się” – najłatwiej
podważyć to co mówią rodzice – stąd mieliśmy w domu
cały szereg dyskusji na temat polityki, przekonywaliśmy się
nawzajem i wreszcie padł taki argument: — Tata jeśli ty
wiesz jak to powinno funkcjonować, zmień to, a nie siedź
przy stole i nie narzekaj. Jeśli jesteś przekonany naprawdę
i w coś wierzysz, to nie możesz siedzieć w domu i tylko
dyskutować. I tak się zaczęło.
NGP rozmawia z kandydatem do
władz lokalnych w Sundbyberg z ramienia Partii Moderata, Jerzym
Walentowiczem.
|
|
| NGP nr 13/2010
(01.08.2010)
|
| Magiczne
słowo: integracja
Polskie getto czy utrata
polskiej tożsamości kosztem pełnej integracji? To
dylemat, który przeżywają kolejne fale polskich emigrantów.
Czy rzeczywiście jedno musi odbywać się kosztem drugiego?
Czy zawsze trzeba wybierać między asymilacją, integracją,
multikulturalizmem bądź segregacją? Nikt jeszcze nie
znalazł złotego środka. W Sztokholmie rozpoczyna działalność
nowa polska organizacja... o nazwie Integracja. NGP
rozmawia z jedną z założycielek, Grażyną Kulpą. |
 |
|
|
Świat
uczuć
Jean-Pierre Paleński jest
jak Mr Hyde i doktor Jekyll: patrząc na niego przez pryzmat
twórczości – a szczególnie ostatniego tomiku wierszy
– z pewnością jest tym ostatnim... |
|
| NGP nr 12/2010
(13.06.2010)
|
| Pierwsze
dobre wybory w moim życiu
Tak się zdarzyło, że
urodziłem się jeszcze za prezydenta Mościckiego i w
karawanie dążących za Prezydentem samochodów jechałem,
mając wówczas parę miesięcy, w aucie mojego Ojca do
granicy rumuńskiej. Nie dojechaliśmy tam z braku benzyny. Artykuł
Ludomira Garczyńskiego - Gąssowskiego.
|
 |
|
 |
Łączy
ich polska krew
Epizod, ten z czasów
II wojny światowej, przyczynił się do tego, że dziś
setki Szwedów są potomkami polskich żołnierzy. To dla
zachowania pamięci o nich – dla przyszłych pokoleń –
zorganizowany został „Dzień Polski” w Mariefred.
|
|
| 04.06.2010 |
| Poloniki
przyznane
W dawnej
siedzibie Instytutu Polskiego w Sztokholmie odbyła się 4
czerwca uroczystość wręczenia Nagród Polonii Szwedzkiej
– Poloniki 2010. Nagrody przyznawane od dziesięciu lat służą
między innymi promocji Polaków w Szwecji, których działalność
i osiągnięcia budują pozytywny wizerunek Polonii
szwedzkiej. Na
tegoroczną uroczystość z południa Szwecji przyjechała
Teresa Järnström-Kurowska – laureatka Nagrody
Artystycznej, z Warszawy dziennikarz i historyk Peter
Johnsson – laureat Nagrody Przyjaciół, byli też prof.
Ewa Teodorowicz-Hellman (Polka Roku 2010) i reżyser Ryszard
Solarz (Nagroda Artystyczna).
|
 |
|
| NGP nr 11/2010
(30.05.2010)
|
 |
Zanim
powiedzą TAK
19 czerwca weselny
orszak ruszy ulicami Sztokholmu w kierunku Storkyrkan. Tam
odbędzie się ślub księżniczki Victorii z Danielem
Westlingiem. Przygotowania do ślubu trwały miesiące, a
mają w nim swój udział także Polacy. Lech Chwilczyński
to polski konserwator, który zajmował się w ostatnich
miesiącach konserwacją katedry Storkyrkan... |
|
| 91
Polaków walczy o mandaty w szwedzkich wyborach
Marta Halkiewicz to jedna z
ponad 90 osób polskiego pochodzenia, które znalazły się
na listach wyborczych w zbliżających się wyborach w
Szwecji. Zdecydowaną przewagę mają kandydaci reprezentujący
rządzącą koalicję, a średnia wieku polskich kandydatów
to 48 lat... |
 |
|
|
Masz
głos... i z niego skorzystaj!
Czy Polonia szwedzka,
podobnie jak w ostatnich wyborach parlamentarnych, pójdzie
tłumnie głosować na Prezydenta RP? Tym razem głosować będziemy
w Szwecji w czterech lokalach wyborczych... |
|
| NGP nr 10/2010
(16.05.2010)
|
| POLONIKI 2010
przyznane
Po raz dziesiąty, kapituła
nagród Polonii Szwedzkiej – POLONIKI
2010, przyznawanych przez Nową Gazetę Polską,
postanowiła uhonorować nimi Polaków mieszkających w
Szwecji, których działalność i osiągnięcia służą
budowaniu pozytywnego wizerunku Polonii mieszkającej w
Szwecji. Nagrodę Polki Roku 2010 otrzymała profesor
Ewa Teodorowicz-Hellman, Nagrodę Artystyczną
filmowiec Ryszard Solarz i poetka Teresa Järnström-Kurowska.
Przyznano także dwie Nagrody Przyjaciół dla
kustosza zamku w Skokloster Elisabeth Westin Berg i
dziennikarza, historyka Petera Johnssona. |
 |
|
|
Szwedzkie
spojrzenie na zbrodnię w Katyniu
Szwedzkie spojrzenie na Katyń
zależne było od wielu czynników, a przede wszystkim od
tego, jakie działania podejmowała niemiecka, angielska i
sowiecka propaganda. Pierwsza część artykuły prof.
Andrzeja Nilsa Uggli.
|
|
| NGP nr 9/2010
(02.05.2010)
|
| Po
czym poznać Polaka?
„Po czym poznać Polaka za
granicą” to oprócz „pracy za granicą” najbardziej
popularne wątki na różnego rodzaju forach Internetowych.
I temat wiecznych dyskusji, które prowadzimy między sobą.
To, co łączy Polaków na emigracji, to negatywny światopogląd:
dotyczący otaczających nas autochtonów i innych Polaków.
I najczęściej w tych ocenach i dyskusjach zatracamy
proporcje. |
 |
|
 |
Katastrofa
w Smoleńsku
Nikomu nie można odmówić
prawa do żałoby. Nawet oponentom politycznym prezydentury
Lecha Kaczyńskiego. To co wydarzyło się pod Smoleńskiem,
symbolizm miejsca i rozmiar tragedii, a jednocześnie
olbrzymia wyrwa w normalnym funkcjonowaniu Państwa, uderzyły
w nas wszystkich. I żal jest autentyczny – wystarczyło
zobaczyć ludzi, którzy pojawiali się pod polską ambasadą
w Sztokholmie by przekonać się, że różnice opcji
politycznych nie miały znaczenia. |
|
| Chamstwo w
Internecie
Ostatnia dyskusja jaka przetoczyła
się przez szwedzki portal internetowy PoloniaInfo (i nie tylko),
po tragicznych wydarzeniach pod Smoleńskiem, potwierdza że
Internet nie jest Wersalem, ale staje się – jak to ktoś
barwnie ujął – podmiejską dzielnicą miasta, do której nikt
po zmroku się nie uda, by nie dostać butem w głowę.
|
| NGP nr 8/2010
(18.04.2010)
|
 |
Katastrofa
w Smoleńsku
Trudno o równie koszmarny
splot dziejów. Prezydent demokratycznej Polski ginie w 70.
rocznicę katyńskiego mordu. Katastrofa bez precedensu. Ten
dramat nadaje nowy wymiar symbolice Katynia – tego miejsca
na zawsze związanego z Polską. |
|
| Widowisko
z Andersem H.
Specjalny wojskowy samolot,
uzbrojeni w karabiny maszynowe policjanci, przy zachowaniu
szczególnych środków ostrożności.... Tak odbywało się
przewiezienie ze Szwecji do Polski Andersa Högströma,
podejrzanego o zlecenie kradzieży napisu znad bramy wejściowej
do obozu zagłady w Oświęcimiu. Absurdalna kradzież wieńczona
jest absurdalną akcją policji polskiej.
|
 |
|
| 10.04.2010 |
|
10
kwietnia pod Smoleńskiem rozbił się samolot, którym na
uroczystości 70. zbrodni katyńskiej leciała oficjalna
delegacja, której przewodniczył Prezydent RP Lech Kaczyński.
Na pokładzie znajdował się także ostatni Prezydent RP na
Uchodźstwie, Ryszard Kaczorowski. Łącznie zginęło
96 osób.
W
czasie, gdy wydawało się, że nastąpił postęp w sprawie
odkłamywania zbrodni katyńskiej, gdy doszło nawet do częściowego
“zrozumienia” istoty zbrodni stalinowskiej przeklęte
miejsce nie pozwoliło na postawienie kropki nad i. Wydarzyła
się niewiarygodna katastrofa - tragedia narodowa, wobec której
wszyscy jesteśmy bezradni.
Kraj nie prędko przyjdzie do
siebie. Nie mniej “polska tragedia” odbiła się
dużym echem w świecie i wywołała eksplozję sympatii dla
Polski a także nagłośniła sprawę zbrodni katyńskiej z
1940 roku. Więcej - spowodowała nadanie 11 kwietnia filmu
Wajdy KATYŃ na głównym programie telewizji rosyjskiej. To
wszystko jest bardzo dużo, ale zapłaciliśmy za to zbyt
wygórowana cenę. LGG/NGP
Det
som hänt är en stor katastrof för vårt grannland,
och våra tankar är i dag med anhöriga och vänner
till de omkomna liksom med hela den polska nationen"
– Fredrik Reinfeldt, premier Szwecji
ZOBACZ
FILM Z UROCZYSTOŚCI ŻAŁOBNYCH W SZTOKHOLMIE
|
|
|
NGP nr 7/2010
(04.04.2010)
|
 |
Co
złego, to nie ja...
Z opowiadań o oszukanych
pracownikach można napisać kilka wstrząsających książek.
Na portalach internetowych pojawiają się nazwy firm,
nazwiska właścicieli i adresy przedsiębiorców, którzy
nagminnie wykorzystują pracowników. Ale jest jeszcze druga
strona medalu: to pracownicy oszukujący swoich pracodawców...
Artykuł Patrycji Nowak. |
|
| To
dobroć
Moszkowicz nie potrafi być
niedobry, choć potrafi robić drobne przykrości. Jest w
nim wyżyłowana do końca i przypuszczalnie do końca nieuświadomiona
dobroć. Andrzej Szmilichowski o nowej książce
Michała Moszkowicza.
|
 |
|
| NGP nr 6/2010
(21.03.2010)
|
 |
Zderzenie
z rzeczywistością
W Polsce ukazała się książka
Andrzeja Olkiewicza „Jak żyć szczęśliwie w
innym kraju. Niezbędnik imigranta”. Autor adresuje swoją
książkę do ludzi planujących wyjazd a także do tych, którzy
już mieszkają poza krajem ojczystym. Zastanawia się, co
emigranci mogą uczynić, by zintegrować się ze społeczeństwem
i nie utracić godności. Podpowiada, jak uniknąć
rozczarowań, których źródłem są wyobrażenia
przywiezione z rodzinnego kraju... |
|
| Dogmatyk
z Tirany
Jego rodzina w nekrologu
zamieściła akapit: ”Odszedł po długim barwnym życiu,
spełnionym w walce o realizację ideałów komunizmu”.
Pięćdziesiąt parę lat temu, w okresie polskiego października,
tygodnik SZPILKI na-wiązując do krytycznego
wystąpienia Kazimierza Mijala na słynnym VIII Plenum zamieścił
taką fraszkę: „Na październikowej fali, czas by tacy
ludzie już Mijali”. “Bajka o prawdziwym komuniście”
Ludomira Garczyńskiego-Gąssowskiego |
 |
|
| NGP nr 5/2010
(07.03.2010)
|
 |
Poznam:
raczej towarzysko niż matrymonialnie. Ona musi być młoda
i ładna; on – wykształcony, wysportowany, z
zainteresowaniami. Sztokholmie Biuro Kontaktów Towarzyskich
miało niezły orzech do zgryzienia...
|
|
| Między
ironią a sarkazmem
Michał Moszkowicz po raz
kolejny przekonuje nas, że dystans do samego siebie, może
być sprawnym narzędziem literackim. Jego najnowsza książka
”Palec boży” nie tylko ironicznie podpatruje otaczający
nas świat, ale także dowcipnie opowiada o losie człowieka
(autora?), uzależnionego od innych ludzi. |
 |
|
|
| NGP nr 4/2010
(21.02.2010)
|
 |
Kiedyś
straszne, dzisiaj śmieszne
Kiedyś się mówiło: Powiedz
mi z czego się śmiejesz, a powiem ci, czego się boisz.
Te czasy mamy szczęśliwie za sobą. Teraz śmiejemy się z
tamtych czasów.... W taką właśnie podróż zaprasza nas
sztokholmski kabaret Bagatela. NGP rozmawia z Marią Kabałą
i Witoldem Robotyckim. |
|
| Myślenie
pozytywne
Aby właściwie odnaleźć
się w tym kraju, to wiedza której zbieranie zajmuje około
30 lat. Z Zofią Popis rozmawia Ewa Korolczuk. |
 |
|
| NGP nr 3/2010
(07.02.2010)
|
 |
Niezbyt błękitna
krew
Jest tajemnicą poliszynela,
że surowość, którą monarcha okazuje strzegąc czystości
krwi Bernadottów, jest jedynym powodem, iż osiem lat
odmawiał córce zgody na poślubienie człowieka z ludu –
Daniela Westlinga. Tym sposobem wpędził tylko Wiktorię w
lata i nic nie uzyskał, bo dziewczyna po ojcu uparta jest,
i postawiła na swoim. Historia szwedzkiej monarchii w
oczach Andrzeja Szmilichowskiego. |
|
| Związkowcy
kontra PL
W szwedzkich lasach rozgorzał
nowy konflikt wokół pracujących tam Polaków. Szwedzcy
związkowcy wspierani przez szwedzkich eurodeputowanych złożyli
pozew przeciwko Polsce. Chodzi o różnicę dwóch miesięcy
w interpretacji przepisu umożliwiającego zagranicznym spółkom
pracę w innych krajach Unii. Szwedzi twierdzą, że
nieprzestrzeganie przepisów unijnych przez Polskę umożliwia
nieuczciwym pracodawcom zatrudnianie Polaków na gorszych
warunkach bez zabezpieczenia socjalnego. Czy winni są temu
władze polskie, czy może szwedzcy pracodawcy? A może
chodzi wyłącznie o działania antydumpningowe. |
 |
|
| Sameś tego chciał....
Schemat jest prosty. Najpierw
„rzuca się temat”, a później czeka na to by ktoś podjął
dyskusję. Wtedy można przystąpić do ataku. Mowa o praktykach
niektórych użytkowników Forum prowadzonego przez portal
PoloniaInfo. Zawsze znajdzie się ktoś, kto w świętej naiwności
że ma do czynienia z normalnym adwersarzem, da się wciągnąć w
dyskusje. Na FORUM portalu PoloniaInfo pojawiła się nagle na
początku grudnia zeszłego roku nowa postać... ALEKS. >>>
|
| NGP nr 2/2010
(24.01.2010)
|
 |
Czy
jest się czego bać?
Według doniesień medialnych
to szwedzcy neonaziści mieli zlecić kradzież tablicy „Arbeit
macht frei” z obozu zagłady w Oświęcimiu. Kim są
szwedzcy naziści? Czy stanowią zagrożenie dla szwedzkiej
demokracji? |
|
| Dziecko szczęścia
Jestem nauczycielem od 1971
roku. To kawał czasu, a ciągle tkwi we mnie i jest żywa
ciekawość studentów. I to, że ciągle tak lubię czytać.
Tak, ciekawość czytania jest największym moim sukcesem.
Andrzej Szmilichowski rozmawia z prof. Leonardem Neugerem
|
 |
|
| NGP nr 1/2010
(10.01.2010)
|
 |
Seniorzy
mają 10 lat
Sztokholmski Polski
Klub Seniora obchodził w grudniu 10. rocznicę istnienia.
Przeważająca część bywalców traktuje Klub jako swój
drugi dom. |
|
| W poszukiwaniu
wczorajszego dnia
W przedsionku do 2010 roku, słodzę
zimę wspomnieniami z urlopu w Polsce. Latem, byłem na
Mazurach i chcąc być aktywnym, sporo wędrowałem i nawet
pływałem kajakiem. Czyli typowo. Ale śladów samego
siebie szukałem w miejscowościach Mazowsza i w Warszawie. Tekst
Tadeusza Urbańskiego
|
 |
|
| NGP nr 22/2009
(20.12.2009)
|
 |
Marzenia
Anneli
Ja nie napisałam mojej książki
dla siebie albo dla mojej babci – napisałam ją żeby tę
nieznaną część historii poznali inni, Szwedzi –
mówi 19-letnia Polka, urodzona i wychowana w Szwecji.
O książce, o idealiźmie, o
polsko-szwedzkim spojrzeniu na świat — NGP rozmawia z Anneli
Holm. |
|
| Co
dalej, Szwecjo?
Już za kilka miesięcy
dominującym tematem szwedzkich mediów będą wybory
parlamentarne. Ale już teraz wiadomo, co będzie głównym
tematem debaty przedwyborczej. |
|
|
| NGP nr 21/2009
(06.12.2009)
|
 |
Wielkie
nieba, co się dzieje
Kiedy po wiekach zapomnienia
śpiewamy na nowo słowa siedemnastowiecznej kolędy Jezus
Bóg i człowiek w stajence betlejemskiej narodzony, warto
przypomnieć nie tylko jej dzieje, ale także wspomnieć o długiej
tradycji polskich kolęd oraz o zwyczaju kolędowania. Wówczas
zrozumiemy, jakie miejsce wśród polskich pieśni bożonarodzeniowych
i noworocznych zajmuje barokowa kolęda, odnaleziona wśród
poloników na zamku w Skokloster. Tekst prof. Ewy
Teodorowicz-Hellman |
|
| Między poezją,
a rzeczywistością
To niezwykła podróż w
czasie. Między tym co było, a tym co jest. W najnowszej
książce ”Retrospekcje” Teresa Järnström-Kurowska
zaprasza do sentymentalnej podróży, gdzie miłość i
romantyczność konfrontują ciekawość życia i... naiwność.
|
 |
|
| NGP nr 20/2009
(22.11.2009)
|
 |
Emigracja
przestała być chorobą
Wyjechałem do Szwecji z
planem na kwartał, a spędziłem na obczyźnie już prawie
połowę mojego życia. Kiedyś na pytanie, czemu zostałem
za granicą, odpowiadałem: nie dla zamożności Zachodu,
ale dlatego, że nie mogłem w Polsce żyć tak, jak chciałem.
Dziś już nikt mi takiego pytania nie zadaje. Tekst
Tadeusza Urbańskiego |
|
| Wątpliwy czar
agenta
Czy naiwność to wystarczający
powód by być agentem KGB? „Expressen” opublikował
nieznane dokumenty tajnej policji SÄPO, z których wynika,
że pisarz i publicysta Jan Guillou był na przełomie lat
60. i 70. informatorem KGB. Szokujące – twierdzą
komentatorzy; młodzieńcza głupota – twierdzi Guillou.
|
 |
|
| NGP nr 19/2009
(08.11.2009)
|
 |
Wspólne
spojrzenie
Większość moich rozmówców
podkreśla, że polska społeczność w Szwecji nad podziw
dobrze aklimatyzuje się tutaj. Są dobrze traktowani —
nie jako imigranci, ale jako część społeczeństwa
szwedzkiego. Pojęcie „pracuje jak Polak” to synonim
dobrej pracy. Oczywiście wiemy, że istnieją również
zjawiska patologiczne, ale one nie przekraczają pewnego
poziomu. To przypadki jednostkowe. NGP
rozmawia z ambasadorem RP w Szwecji, Michałem Czyżem |
|
| Zderzenie
dwóch rzeczywistości
Olbrzymi napływ Polaków do
krajów Europy zachodniej zmienił sytuację polskiego
szkolnictwa na obczyźnie. Mimo licznych problemów, szkoły
polskie na Wschodzie działają relatywnie dobrze. Na
Zachodzie, poza wyjątkami, sytuacja jest kryzysowa. To
paradoks wobec którego rząd polski nie może być obojętny.
„Przyszłość szkoły polonijnej” był tematem międzynarodowej
konferencji w Malmö, w której poza nauczycielami szkół
polskich za granicą, udział wzięli przedstawiciele
ministerstwa edukacji narodowej z minister Katarzyną Hall
na czele, ministerstwa spraw zagranicznych, a także posłowie
i senatorowie. Konferencję zorganizowała Europejska Unia
Wspólnot Polonijnych, Zrzeszenie Organizacji Polonijnych w
Szwecji i Konsulat Generalny RP w Malmö.
|
 |
|
| NGP nr 18/2009
(25.10.2009)
|
 |
Emigracji
portret własny
Czy mieszkanie poza granicami
własnego kraju wymaga zadawania sobie pytania „kim jesteśmy”?
Emigracja: gasi ducha czy tylko zmienia perspektywę? W
Szwecji, mimo iż nadal nie widać zmiany pokoleniowej w życiu
emigracji, to jednak zmieniło się wiele.
|
|
| Historia
mojej babci
Historia rodziny Kłoczko
przypomina historię wielu polskich rodzin z czasów wojny.
Jednak opisana przez dziewiętnastoletnią Anneli Holm
nabiera innego wymiaru. Młoda Polka z Värlebo dokonała
rzeczy niezwykłej. |
 |
|
| NGP nr 17/2009
(11.10.2009)
|
 |
Misie,
które podbiły świat
Dobre nazwisko niewątpliwie
pomaga w interesach. Nazwisko Bukowski to w Szwecji synonim
sukcesu i rzetelności. Taką nazwę ma największy i jeden
z najbardziej renomowanych na świecie, sztokholmski dom
aukcyjny. Ale samo nazwisko nie tłumaczy jeszcze
spektakularnego sukcesu jaki odniosła firma Barbary i
Janusza Bukowskich – Bukowski design. Bo jest jeszcze coś
szczególnego w tych znanych na całym świecie pluszowych
misiach, które mają... uczucia. Z
Barbarą Bukowską rozmawia Andrzej Szmilichowski. |
|
| Afera
mięsna
Tak dobrej afery to już
dawno nie mieliśmy. Ponad 1,5 tys. ton konserw kupiła
szwedzka firma w latach 1999-2000. Potem odsprzedawała je
zagranicznym klientom. Właśnie trafiły do polskich
konsumentów... |
 |
|
|
Kluczowe
słowo: pomoc
Wraz z wybuchem II wojny światowej
swoją działalność rozpoczęła najstarsza dzisiaj polska
organizacja w Szwecji, Polski Komitet Pomocy. Jednym z założycieli
był Alf de Pomian Hajdukiewicz. Ale historia Komitetu ma
swoje źródła w czasach Powstania Styczniowego. Artykuł
prof. Andrzej Nils Uggla. |
|
| NGP nr 16/2009
(27.09.2009)
|
| Dobry
adres. Lepszy adres? Drogi adres.
Z dobrego adresu na Östermalmie,
na – ponoć – lepszy i „kultowy” adres przy
Mosebacken. Instytut Polski w Sztokholmie już rozpoczął
działalność w nowej siedzibie. Nie milkną jednak głosy
wyrażające zdziwienie tą zamianą, tym bardziej, że
wynajęcie lokalu na Söder to podobno koszt niemal 700 tysięcy
koron rocznie. W dodatku chodzi tylko o pomieszczenia
biurowe... Polemiki na
temat Instytutu Polskiego w Sztokholmie ciąg dalszy. |
 |
|
|
Wojna
widziana ze Sztokholmu
Po brawurowej ucieczce “Orła”
internowanego w Tallinie, Szwedzi odholowali polskie
jednostki internowane w Szwecji w głąb lądu, na jezioro Mälaren.
Gdy jednak Niemcy rozpoczęli inwazję Norwegii, wprowadzili
polskie okręty podwodne do szwedzkiej bazy, uzbroili je
oraz wmontowali ponownie torpedy. Polscy marynarze byli
traktowani jak sojusznicy. Nie trwało to jednak długo. Artykuł
Ludomira Garczyńskiego-Gąssowskiego
|
|
| NGP nr 15/2009
(13.09.2009)
|
| Trudne początki
Po pięciu latach studiów,
kilkunastu specjalistycznych kursach i paru latach pracy,
Marzena zarabiała 1600 złotych. Jej chłopak od trzech lat
mieszka i pracuje w Szwecji, ona w tym czasie w Polsce, u
rodziców, bo nikt nie chciał dać im kredytu na mieszkanie.
Jedynym sposobem na polepszenie bytu był wyjazd do Szwecji.
Nie ma wielkich wymagań, ale mimo imponującego curiculum
vite nie jest łatwo znaleźć pracę. Historia Marzeny z
Warszawy |
 |
|
 |
Władza
Najpierw miał to być
protest przeciwko ogłoszonemu w Polsce stanowi wojennemu.
Zaraz po 13 grudnia 1981 roku Remigiusz Bieliński
zapisał się do partii moderatów. Był przekonany, że
tylko aktywnie działając w polityce szwedzkiej, w jakiś
sposób będzie mógł Polsce pomóc. W partii zrobił
szybko karierę: został politykiem komunalnym, był
wiceprzewodniczącym komisji do spraw oświaty i wreszcie
stanął na czele moderatów w Trollhättan. Rozmowa
ze szwedzkim politykiem polskiego pochodzenia
|
|
| NGP nr 14/2009
(30.08.2009)
|
| Punkt widzenia
Po odsiedzeniu
łącznie 6 miesiący, Łukasz wyszedł z więzienia. Teraz
zamierza walczyć o sprawiedliwość. Jego zdaniem został
skazany niewinnie. Dalszy ciąg historii Polaka ze
Sztokholmu, który został oskarżony o znęcanie się nad
swoją partnerką. |
 |
|
 |
70
lat temu
W maju lub czerwcu 1939 czyli
już po wypowiedzeniu przez Niemcy (po gwarancjach
brytyjskich) paktu z Polską, Szwedzi uznali, że to
jest punkt zapalny i powołali referat (polska
avdelningen) w Ministerstwie Spraw Zagranicznych.
Szwedzi uważali, że Polacy zajmują niesłuszne stanowisko
w sprawie Gdańska i bali się, że to “nieelastyczne”
stanowisko polskie może spowodować konflikt światowy. Artykuł
Ludomira Garczyńskiego-Gąssowskiego
|
|
NGP nr 13/2009
(16.08.2009)
| Lobby
a raczej wizerunek
Czy potrzebne nam jest
polskie lobby w Szwecji? Czy politycy polskiego pochodzenia
– aktywni w polityce szwedzkiej – są w stanie walczyć
o polskie sprawy? Czy dyskusja o polskim lobby to tylko
dyskusja o lepszym wizerunku Polski w Szwecji? Jedno nie
ulega wątpliwości: klimat polityczny w Szwecji, dla
polskiego lobbingu, jest dzisiaj bardziej sprzyjający niż
kiedykolwiek. |
 |
|
|
Internetowe
randki
Poznam. Koniecznie. Od razu.
Szybko. Dyskretnie. Wraz z olbrzymią ilością Polaków, którzy
znaleźli się na emigracji, rośnie liczba osób samotnych,
poszukujących partnerów. Na rosnące zapotrzebowanie
odpowiada Internet. Lawinowo rośnie liczba adresów
internetowych, które oferują możliwość znalezienia
Drugiej Połowy. Zbliżenia przez Internet to najnowsza
forma walki z samotnością... |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|